كتاب‌ «دده‌ قورقود» از آثار كلاسيك‌ جهان‌ به‌ شمار مي‌رود. اين‌ كتاب‌ شاملِ يك‌ مقدمه‌ و دوازده‌ قصّه‌ حماسي‌ است‌، و با اينكه‌ حماسه‌ ملي‌ تركان‌ محسوب‌ مي‌شود، تنها به‌ تُركان‌ تعلق‌ ندارد، بلكه‌ همانند كتابهايي‌ چون‌ «ايلياد»، «اديسه‌»، «د‌ُن‌ كيشوت‌»، «مهاباراتا»، «كمدي‌ الهي‌»، «هاملت‌» و… متعلق‌ به‌ همه‌ جهانيان‌ است‌. دانشمندان‌ و شرقشناساني‌ چون‌ «ديتس‌» و «بارتلد» ، اوقات بسياري را براي‌ پژوهش‌ و تحقيق‌ دربارةه اين‌ اثر صرف‌ كرده‌اند، و نويسندگان‌ همچون‌ ياشار كمال‌ در تركيه‌ و انار و مولود سليمالي‌ در جمهوري‌ آذربايجان‌، با الهام‌ از اين‌ قصّه‌هاي‌ حماسي‌، آثار ارزشمندي‌ پديد آورده‌اند. اين‌ كتاب‌، يكي‌ ازشاهكارهاي‌ «قصّه‌هاي‌ حماسي‌» جهان‌ است‌ و در خلال آنها انواع مختلف آثار ادبي شفاهي مانند باياتي،نغمه،ضرب المثل و حتي مرثيه ديده ميشود.اثري حماسي است و هر کدام از داستانها درباره دلاوريها و ماجراهاي دل انگيز يکي از قهرمانها ساخته شده است.معهذا هر 12 داستان با يکديگر نيز ارتباط دارند.در اين داستانها جسارت و مردانگي و قهرمانيها و عادات و معيشت و عقايد ترکان اغوز شرح داده شده و وطن خواهي و مهمان دوستي و محبت مادر و فرزند و حرمت زنان و خصلتهاي انساني ستوده شده است.داستانها از قسمتهاي منثور و منظوم تشکيل شده و نثر داستانها ساده و به زبان مردم است.اشعار داستانها در حدود دو هزار بيت است و سي در صد کتاب را تشکيل ميدهد.اين اشعار را اوزانها (شعراي خلق که امروز به آنها عاشيق ميگويند)سروده و همراه ساز آنها (قوپوز) با آهنگهاي ترکي خوانده ميشود.دو قسمت نثر و شعر داستانها به دنبال يکديگر ميايند.اين داستانها مانند آئينه اي تمام نما فرهنگ عاميانه يا فولکلور اين اقوام را در طول تاريخ نشان ميدهد.
نام «دده قورقود» اكنون در دنيا شناخته شده است و شايد گمنامترين جايي كه شناخت كمتري نسبت بدان دارند همان وطن او يعني ايران باشد. غالب دانشگاههاي بزرگ دنيا آنرا از شاخه هاي تخصصي زبان تركي تدريس مي كنند و ترجمه هاي آن در ادبيات زبانهاي ديگر نيز وارد شده است. داستانهاي دده قورقود به هزاران سال پيش برمي گردد اما قديمي ترين نسخه خطي استنساخ شده از آن مربوط به سال 444 قمري است و بيست سال بعد بايد جشن هزاره آن برپا گردد.
از اين اثر دو نسخه خطي يکي در کتابخانه درسدن آلمان و ديگري در کتابخانه واتيکان موجود است.نسخه واتيکان بعدا پيداشده و ناقص است.هر دونسخه به حروف عربي نوشته شده است.کتاب دده قورقود به زبانهاي مختلف ترجمه و چاپ شده است.در ترکيه و جمهوري آذربايجان هم عين کتاب و هم به حروف لاتين و سيريليک به دفعات چاپ شده و مورد بررسي علمي دانشمندان اروپايي (ديتس و فيشر) و روسي (بارتولد) و ترکيه(اورخان شائق،محرم ارگين) و آذربايجان (حميد اراسلي،دميرچي زاده،جمشيدوف)قرار گرفته است تاكنون صدها ترجمه ، بازخواني ، به روز كردن و شرح از دده قورقود در كشورهاي مختلف و به زبانهاي گوناگون صورت گرفته است اما در سال 1355  از روي ترجمه انگليسي آن ، ترجمه فارسي هم انجام شد و به چاپ رسيد و بعد از انقلاب نيز به همت جناب آقاي محمدعلي فرزانه به زبان تركي به چاپ رسيد. در سال 1378 نيز به دست جناب آقاي گونئيلي «دده قورقود كيتابي و دده قورقود كيتابيندا سؤزلر ـ آدلار» انتشار يافت

وای خدای من این قائله نمیخواد تموم بشه اوضاع هم داره بحرانی تر میشه . امروز در ادامه برنامه های چند روز اخیر کانال استانی آذربایجان غربی جناب ملا حسنی امام جمعه ارومیه در یک برنامه تلویزیون ظاهر شدن و به ایراد سخن پرداختن و اینجور که به نظر میاد ایشون برای تمام کردن قائله شهر نقده خودشون قصد سفر به این شهر رو در روز آینده دارن و مثل استاندار، نماینده مردم نقده در مجلس ایشون هم مردم رو به آرامش دعوت کردن و از جوانها و مردم شهر خواستن به خانه هاشون برگردن و ازمادرها و ریش سفیدها خواستن فرزندان خودشونو ارشاد کنند نکته جالب در این سخنرانی تلویزیونی این بود که ایشون بسیار ضایع فارسی صحبت می کنند و به گفته خودشون تا چهل ، پنجاه روز دیگه وارد هشتاد سالگی میشن . حالا بشنوید اصل ماجرای شورش مردم نقده رو که یکی از دوستان که به عنوان نیروی کمکی اعضام شده بودن و همین امروز از این شهر برگشته گفت . گفته میشه که در روز اول مردم شهر یه تجمع اعتراش آمیز نسبت به کاریکاتور روزنامه و ایران و ماجرای توهین به ترکها داشتن که به خوشنت کشیده میشه و در این بین فرمانده سپاه نقده مردم رو به گلوله میبنده و یه بچه 12 ساله که حافظ کل قران هم بوده هدف گلوله قرار میگره و کشته میشه به همراه سه نفر دیگه که کشته میشن و از این به بعد شورش شروع میشه و ساختمان فرمانداری ، ارشاد و چندین ساختمان دولتی به آتش کشیده میشه و بقیه ماجرا را هم میتونید از قول این شاهد عینی اینجا بخونید . این جناب سرهنگ فرمانده سپاه که نمیخوام بنا به دلایلی اسمشو ببرم یه زمانی فرمانده سپاه شهر ما هم بود و سابقه درخشانی در ماجرای کردستان اوایل انقلاب داره و برادر ایشون هم عضو هیئت رئیسه مجلس و نماینده شهر ما در مجلس هست .

انگار این وقایع پایان نداره و هر روز هم بر شدت اونافزوده میشه و امروز هم اعتراضات مردم نقده در آذربایجان غربی به خشونت کشیده و حتی کشته هم داشته ، امروز استاندار آذربایجان غربی تو کانال استانی ظاهر شد و اعلان کرد به دستور شورای تامین استان هر گوه تجمع در هرکدوم از شهرهای استان ممنوع میباشد و با تجمع کنندگان برخورد خواهد شد و مردم استان رو به آرامش دعوت کرد ( آدم یاد حکومت نظامی می افته ) . تو شهر زنجان هم از طرف دولت و در ادامه شهرهای تبریز و ارومیه هم راهپیمای برگزار شد که مثل شهرهای دیگه چنان استقبالی ازش نشده بود و به پای حرکت های خود جوش مردمی نمیرسید . همه مسئولان استانی و کشوری هم این اتفاقات رو از پیش طراحی شده و از طرف کشورهای خارجی می دونند حتی گفتن که مانا نیستانی کاریکاتورهای دیگه ای قبل از این هم کشیده که اغلب حال و بوی سیاسی و توهین آمیز داشته . و به نظر میرسه حداقل مانا خان یک دهه ای مهمان اوین باشند و هر روز که میگذره پروندشون سنگین تر میشه و به نظر من هم مقاله ایشون کاملا در راستای توهین به ترکها بوده و نمیدونم چرا درک این مطلب برای خیلی ها اینقدر سخته ، اصلا اگه آدم کل مقاله رو بخونه از همه جای اون توهین رو حس میکنه و زهر شو با اون کلمه نمنه ریخته و کاملا معلوم شده بر علیه ترکها هست . ولی چون این امور و توهین ها برای خیلی ها عادی شده نمیتون درک کنن .
حالا دولت هم خودشو در این جریانات کاملا بی تقصیر میبینه ، در حالی که باید توجه داشته باشیم که جریان کاریکاتور فقط یک جرقه برای منفجر شدن آتشی بود که از مدتها قبل هیزم آن تهیه شده بود..وقتی در شهری باشید که همه ترک زبان باشند و نگذارند اسم فرزندتان را از نامهای ترکی انتخاب کنید یا کارت عروسی تان را اگر به زبان ترکی بنویسید در مغازه وترک بودن ).وقتی شعار تیم ملی ستارگان فارسی باشد در حالی که خیلی از بازیکنان ترک هستند..وقتی نگذارند فرهنگ خود را داشته باشید و محفوظ نگه دارید..کاریکاتور بهانه است..برای منفجر شدن خفقانی که سالهاست می خواهند برقرار کنند برای از بین بردن فرهنگ دیرینه ترکها..به این توجه کنید که تا زمانی که 3 نفر کشته نشده بودند هیچ حرفی نزده بودند از این چاپ خانه را ببندند یا اگر نشریه ای برای کودکان به زبان ترکی چاپ کنید بازداشتتان کنند. وقتی شما اجازه تحصیل حتی یک واحد از زبان مادری خود را نداشته باشید.یا اگر مغازه تان اسم ترکی داشته باشد در مغازه را ببندند یا هزاران راهکار دیگر برای از بین بردن زبان و فرهنگی که سالها ریشه در ایران دارد..وقتی که تهران بزرگترین شهر آذری نشین است..وقتی از هر مسئول مملکت یک نفر ترک باشد و از کل ورزشکاران خیلی ها ترک باشند ( سه نفر از چهار  مدال آو المپیک یونان  همه تظاهرات..حالا حق ندارند مردم تبریز و هرجایی که ترک زبانی هست اعتراض کنند؟؟تازه بیشترین این تظاهرات در تهران باید باشد..لااقل اگر سری به کوچه و خیابان ها بزنید می توانید بفهمید تعداد ترک ها از فارس ها یا هر قومی در تهران بیشتر است ( این جمله آخری رو من نگفتم بلکه چندتا از دوستای فارس تهرانی گفتن).

روزنامه Usa Todey، چاپ آمريكا | روزنامه نيويورك تايمز: توقيف روزنامه ايران به خاطر چاپ كاريكاتور تمسخرآميز عليه اقوام  |  روزنامه گاردين، چاپ انگليس: توقيف روزنامه ايران به خاطر درج كاركاتور تحريك‌آميز  |  روزنامه اينترنشنال هرالد تريبون، چاپ امريكا | روزنامه ادمونتون‌سان، چاپ كانادا | خبرگزاري آسيوشيدپرس | واشنگتن‌تايمز،‌ چاپ امريکا  | اورشليم، چاپ اسرائيل | سيسته، چاپ نروژ  | شبكه خبري C.B.C ، كانادا | خبرگزاري مستقل الجزيره، قطر  | توركيش ديلي نيوز، چاپ آنكارا

 
تیتر رونامه های باکو درباره با اتفاقات آذربایجان ایران جالبه . حتی سفیر ایران تو باکو هم احضار شده و تجمعات اعتراض آمیزی تو باکو برگذار شده و سفارت هم حمله شده
بعد از بازداشت عامل کاریکاتور و مطلب اهانت آمیز روزنامه ایران تعدادی از اهالی وبلاگستان بیکار نشستن و برای آزادیش وبلاگ راه انداختن و لوگو طراحی کردن . آخ که من چقدر از این کارا بدم میاد . باز میشه اون خبرنگارو چون همکارشونه چشم پوشی کرد ولی بقیه بدون اینکه درک درستی از این قضیه داشته باشن و بدونن ماجرا چیه مثل ... از اونا حمایت می کنند نه به طور خاص تو این قضیه بلکه هر حرفی پیش میاد اینا باید خودشونو ... کنن بدون اینه اصلاع درستی داشته باشن و معلوم نیست کی میخوان از این زندگی گوسفندی دست بکشن
این حرف مسئولان حکومتی هم از اون حرفاست که ماجرای کاریکاتور از طرف خارج و بخصوص انگلیس و اسرائیل طراحی شده !!! . این کانال استانی ما هم تازه فهمیده چه خبره دو روزه هی بیانیه و سخنرانی هست که در محکوم کردن عوامل کاریکاتور روزنامه ایران صادر میکنه و امروز هم تو ارومیه راهپیمای برادران بسیجی در محکوم کردن این عمل بود ( میگن امام جمعه زنجان گفته باید اینارو اعدام کنن !!! ) . یکی نیست بگه که وقتی حرکت خود جوش مردم و دانشجوها به راه افتاد و از همون اولین روزها روزنامه ایران تو ارومیه و خیلی از شهرها تحریم کردن چرا یدونه بیانیه و خبر ندادین

برای دیدن در اندازه بزرگ بر روی تصویر کلیک کنید .   منبع :حزب جوانان زیر آفتاب

روزنامه ایران به خاطر چاپ این کاریکاتور  توقیف شد (مطلب مزبور حاوی چند کاريکاتور است که در يکی از آنها کودکی به زبان سوسکها با يک سوسک صحبت می کند اما سوسک حرفهای او را نمی فهمد و به زبان ترکی می پرسد: "نمه نه"؟ (به فارسی: چی؟)در متنی که در کنار کاريکاتور و تحت عنوان "گفتمان" آمده نوشته شده: "... مشکل اينجاست که سوسک زبان آدم حاليش نمی شه. دستور زبان سوسکی هم آن قدر سخته که هشتاد درصد خود سوسکهام بلد نيستن و ترجيح می دن به زبانهای ديگه حرف بزنن. وقتی سوسکا زبون خودشونو نمی فهمن شما چه جوری می خواين بفهمين؟! ..." ) و به نظر می رسد موج تظاهراتی که شهرهای آذرایجان رو داشت فرا می گرفت تمام شد . به نظر من علت اصلی این حوادث کاریکاتور و نوشته روزنامه ایران نبود و این کاریکاتور فقط کبریتی بود بر این جعبه باروت ، در این چند سال اخیر موجه جدیدی از ترک ستیزی جامعه رو فرا گرفته بود و تا جای که حتی همه این توهین ها و تحقیر ها برای خیلی ها عادی و معمولی شده بود و حتی تبدیل شده بود به تکه کلام برای بعضی ها و این کاریکاتویست هم در آتش همین جریانات سوخت و چوب شوونیسم های و پان فارسیست ها رو خورد ،و برای مجازات راهی اوین شد و این کار به نظر فقط برای فروکش کردن خشم و نفرت مردم آذربایجان باشه . نکته قابل توجه در این جریانات این بود که ترکها قدرت و  وحدت خودشونو دوباره نشون دادند . و ثابت کردن اگه متحد باشن هر کاری میتونند بکنند .

متاسفانه عده ای از احساسات پاک مردم آذربایجان سوء استفاده کردن و فریاد تجزیه طلبی سر دادن و دست به تخریب و آتش زدن خودروها و ادارات دولتی در تبریز زدنددر اين درگيري كه هر لحظه بر شدت آن اضافه مي‌شد، يك ميني‌بوس پليس، يك تويوتاي يگان ويژه، چندين موتورسيكلت پليس، يك دستگاه رنو و دو دستگاه پيكان در آتش خشم تجمع‌كنندگان سوختند. همچنين تعدادي گاز اشك‌آور براي متفرق كردن حاضران پرتاب شد.گفته مي‌شود، در اين درگيري، به بيش از بيست بانك دولتي خسارات شديدي وارد شد كه در اين ميان بانك ملت شعبه آبرسان آزادي و بانك تجارت بيلانكوه و بانك پارسيان كاملا در آتش سوختند.همچنين ده‌ها تن زخمي شده و حال 4 نفر از آنان وخيم است اما تاکنون گزارشي از فوت هموطنان تبريزي به دست ما نرسيده است که به هیچ وجه خواست مردم غیور آذربایجان نیست و اینو در در طول تاریخ پر افتخار خودشون بارها ثابت کردن . همچنین خبرها حاکی از اعتراض شدید کشور آذربایجان و احضار سفیر ایران در باکوست و سفارت ایران در باکو به آتش کشیده شده است.

در همین زمینه:
ناگفته‌هاي ناآرامي‌هاي روز گذشته در تبريز  |  دستگيري 54 نفر در ناآرامي‌هاي تبريز  | بازداشت كاريكاتوريست و توقيف روزنامه ايران   |   گزارش تصويري، ناآرامي در تبريز    |   بازداشت طراح کاريکاتور جنجالی و توقيف روزنامه ايران  |  طرح استيضاح وزير ارشاد به خاطر چاپ کاريکاتور   | وبلاگی که به پوشش لحظه به لحظه وقایع میپردازد  | توهین به مردم آذربایجان توهین به همه مردم ایران است!

چون
سومین زبان قانونمند و توانمند دنیاست
360میلیون نفر در دنیا به این زبان تکلم می کنند
7200 سال قدمت دارد
دارای 100000 (صد هزار) واژه اصیل است
دارای 3500 فعل اصلی است
دارای 24000 فعل غیر اصلی است
دارای 46 زمان فعلی است
100% از کلماتش ریشه دارند
با 9 آوا کاملترین آوای خلقت است
یک زبان بین المللی است
استاندارد پایه فونتیکی ویندوز و شاهکار زبان و ادبیات بشری است
زبان استاندارد ارسال دیتای رادارهای جهان است
زبان استاندارد یونسکو در اروپا و امریکا است
دارای 450000 عنوان کتاب در دنیا است
دارای اولین دومین و سومین خط بشری است
دارای 5 درجه صفت است
دارای قوانین ملودیک بین اصوات و حروف است
و ...
حال این ویژگی ها را با زبانهای دیگر مقایسه کنید ؟؟؟
پس به زبان خود افتخار کنید .
پی نوشت : ما قبل از اینکه ترک ، فارس ، کرد ، عرب ، لر باشیم ایرانی هستیم

یکی از معضلات فکری و اجتماعی جوانان و حتی جامعه دانشگاهی آذربایجان ، ترس و ابا از ترک نامیدن خود است چرا که در دوران حکومت پهلوی که آثار آن هنوز هم باقی است ناجوانمردانه ترین ضربه ها بر شخصیت ترکان ایران وارد آمد. در طول حکومت 53 ساله رضا خان و فرزند او ترکان ایرانی از هر نوع توهین و تحقیری در امان نبودن و امروزه هم گویی کلمه ترک کابوسی است که بر سینه جوانان آذربایجان و جوانان ترک دیگر نقاط کشور سنگینی می کند . و چنان شد که جوان تبریزی ، ارومیه ای ، زنجانی ، اردبیلی و...  با دو نوع هویت ، تحقیر شده ترکی و افتخار آمیز آذری روبرو شود . ترکی صحبت می کرد ولی خود را آذری می نامید . وقتی از او می پرسیدی ترک هستی یا آذری می گفت آذری ،وقتی می پرسیدی آذری یعنی چه و منظور از آذری چیست چیزی برای گفت نداشت . ولی وقتی همین آذری پای از وطن بیرون می گذاشت ایرانی بودن خود را انکار می کرد و خود را ترک اصیل معرفی می کرد  آن هم نه از نوع ایرانی ؟؟
ترک ستیزی از زمان سقوط حکومت قاجار آغاز شد و  توسط روشنفکران نژاد پرستی چون محمود افشار (بنیانگذار بنیاد افشار) و احمد کسروی (کسی که تئوری زبان آذری را تقدیم رضا خان کرد ) به اجرا درآمد که همگی ار مواجب بگیران حکومت پهلوی بودن. تئوری کسروی بر این اساس بود ، چون اهالی چهار روستا در اطراف مرند و قره داغ ترک نیستن دلیلی شد بر اینکه ساکنان اصلی و بومی آذربایجان ترک نیستند . ولی حتی اهالی آن روستا هم به زبان تاتی و تالشی تکلم می کردند ولی کسروی با اصرار همه آنها را آذری نامید . نکته جالب اینجاست که اگر فرضیه کسروی را به تمام ایران تعمیم دهیم به این نتیجه می رسیم که نود درصد ایران ترک هست چون کمتر استانی وجود دارد که در آن یک روستای ترک نباشد .
کسروی در رساله 56 سفحه خود که در زمان رضاخان منتشر کرد . در آن نقل کرد که از این زبان غیر ترکی مردم آذربایجان (آذری) در تاریخ هیچگونه آثار و نشانه های ادبی و مکتوب هر چند بسیار اندک دیده و یا شنیده نشده است. بر این اساس پروژه های کوتاه مدت وبلند مدت با هزینه های سرسام آور به راه افتاد  و زبان سازی و هویت تراشی برای ایرانیان غیر فارس رونق گرفت و دشمنی و تبلیغات علیه زبانهای غیر فارس بخصوص ترک در اولویت این برنامه ها بود . نام های بومی و ترکی شهرها ، روستاها ، رودها و کوههای آذربایجان با نام های ساختگی فارسی عوض گردید مثل ارومیه به رضائیه ، سلماس به شاهپور ، صائین قلعه به شاهیندژ ، قره داغ به ارسباران ، آجی چای به تلخه رود ، قره چمن ، سیاه چمن و مثالهای بسیار دیگر ...   از آنجا که برگردانندگان این نام ها اطلاعات و معلومات درستی از فرهنگ زیبای ترک  نداشتند نمی دانستند در ترکی «قره» علاوه بر سیاه معنی بزرگ و بلند و والامقام را هم می دهد. مثل قره باغ یعنی باغ بزرگ و قره چمن یعنی چمن وسیع و قره بولاق یعنی چشمه بزرگ ، قره را فقط به مفهوم سیاه به کار برند و اسم روستای قره چمن تبریز را چمن سیاه نامیدند و دنیای را به خود خندانند و ندانستند هیچ جای دنیا چمن سیاه پیدا نمی شود .
بعضی از کسرویستهای افراطی حتی پا را از دیدگاههای احمد کسروی نیز فراتر گذاشته اند و به اصطلاح تحمیل زیان ترکی بر مردم آذربایجان را به مغولان نسبت داده اند این افراطیون حتی نمی دانند و یا خود را به نادانی زده اند که زبان مغولی چیزیست متفاوت از زبان ترکی ، و اگر میخواستند زبان خود را بر مردم ایران و آذربایجان  تحمیل کنند چرا زبا مغولی خود را تحمیل نکردند و زبان ترکی را تحمیل کردند از آن گذشته مغولان فقط کنترل آذربایجان را درست نداشتند بلکه از چین تا عراق در دست آنها بود و اگر در پی تحمیل زبان ترکی بودن چرا هموطنانفارس ما ترک نکرند !!! 
و با همه این حرفها این در حالی است که ترکان همیشه در طول تاریخ به رشد و گسترش زبان فارسی کمک کرده اند و در هیچ کجا نمیتوان مدرکی را پیدا کرد که ترکان بر علیه و برای از بین بردن این زبان کاری انجام دادند . زبان ترکی زبانیست زیبا  با قدمت هفت هزار ساله  و سومین زبان زنده و با قاعده دنیا (به نقل از مجله پیام یونسکو) و حق رسمی و سرتاسری شدن در ایران به عنوان دومین زبان رسمی کشور در کنار زبان فارسی دارد .
منبع قسمتی از مقاله : زبان ترکی و موقیعیت کنونی و گذشته آن در ایران     نوشته : حسین راشدی